Onderzoeksresultaten: energie | dynamisch waterzijdig inregelen van verwarming
- Commissie Duurzaam
- 15 jan
- 4 minuten om te lezen
Bijgewerkt op: 4 feb
De haalbaarheidsstudie van adviesbureau Steeds Advies vermeldt
wel dat de huidige verwarmingsvoorziening grotendeels naar behoren functioneert,
maar ook dat warmteverlies en drukverschillen in de leidingen kunnen leiden tot een ongelijke verdeling van warmte binnen het gebouw.
De huidige situatie
Kleiburg maakt gebruik van stadswarmte, met een collectieve ketel, stijgleidingen en radiatoren en/of vloerverwarming per appartement.
Het verschil in warmtevraag van de onder- en bovenste verdiepingen ten opzichte van kop- en middenwoningen kan aanzienlijk zijn. Dit leidt vaak tot overladen verwarmingen dichtbij de ketel en onvoldoende verwarmde verwarmingen verder weg, met klachten als
te koude hoekwoningen;
lawaai in leidingen;
en onnodig hoge retourtemperaturen.
Zonder goede inregeling circuleert vaak structureel te veel warm water door stijgleidingen en gang-leidingen, ook als daar relatief weinig afgifte nodig is. Hierdoor blijft onnodig veel warmte in de schachten en gangen hangen.
Verbetermogelijkheid
Niet door Steeds Advies voorgedragen, maar RVO en het Nationaal Warmtefonds noemen als energiebesparende maatregel het dynamisch waterzijdig inregelen.
Wat is waterzijdig inregelen?
Dynamisch waterzijdig inregelen is een manier om het verwarmingssysteem zó af te stellen dat de waterstromen zich automatisch aanpassen aan de werkelijke warmtevraag. Daarvoor worden in de stijgleidingen en per radiator / vloerverwarming-lus dynamische inregelventielen geplaatst die automatisch de doorstroomsnelheid begrenzen en drukverschillen opvangen.
In een flat als Kleiburg met 10 stijgleidingen zorgt dit ervoor dat:
elke stijgleiding en elke radiator/lus zijn “eigen” maximale waterstroom krijgt;
drukverschillen tussen beneden en boven automatisch worden gecompenseerd;
een gelijk temperatuurverschil tussen aanvoer- en retourwater overal haalbaar wordt, waardoor het water in alle appartementen dezelfde warmte afgeeft.
Voor appartementen met blok- en stadsverwarming zijn dynamische afsluiters expliciet geschikt, juist omdat bewoners hun verwarming onafhankelijk van elkaar bedienen en drukschommelingen dus groot kunnen zijn.
In VvE-gebouwen worden zo per stijgleiding en per radiator/verwarming-lus de doorstroming begrensd. Hierdoor minder transportverliezen in de stijgleidingen en een eerlijker verdeling van warmte. De dynamisch waterzijdige inregeling vermindert warmteverlies in leidingen door lagere stromingssnelheden, kleinere totale volumestromen en dalende watertemperaturen in het net.
Wat levert het op?
Bij een flat als de onze (110 appartementen, hoogbouw, jaren 70, blokverwarming en warmtenet) kan dynamisch inregelen leiden tot 12-15% besparing op totale warmteafname, vooral omdat
de temperatuur van het retourwater verlaagt;
dynamische ventielen drukschommelingen opvangen;
ketel en pomp rustiger draaien.
Dynamisch waterzijdig inregelen verlengt de onderhoudsintervallen voor ketel, pompen en warmtewisselaars door minder belasting en slijtage.
Door de dynamisch waterzijdige inregeling kan de feitelijke levensduur van bestaande stijgleidingen verlengd worden en treden minder vaak lekkages en verstoppingen door magnetiet/slib op.
Het inregelen
verlaagt de totale volumestroom en dempt drukschommelingen → minder erosie en minder cavitatie in bochten, T‑stukken en vernauwingen;
laat het systeem rustiger draaien (minder “rammen” van pompen) → minder mechanische belasting op leidingen, koppelingen en appendages;
zorgt voor lagere gemiddelde temperatuur in retour en vaak ook in aanvoer → minder thermische belasting, wat de snelheid van corrosie bij hoge temperatuur enigszins afremt.
Daarnaast verbetert het comfort: ruimtes warmen gelijkmatiger op, extreme temperatuurverschillen verdwijnen en stromingsgeluid in radiatoren neemt sterk af.
Kosten en terugverdientijd
Voor een flat van 110 appartementen worden de kosten grofweg geschat op ongeveer €60.000–€110.000 en een terugverdientijd van 3 tot 5 jaar.
Waarom deze bandbreedtes ?
Kosten
Voor een flat van 110 appartementen zijn de kosten afhankelijk van:
aantal radiatoren per woning (en/of groepen vloerverwarming);
wel/geen vervanging van bestaande kranen door dynamische ventielen;
wel/geen extra drukverschilregelaars, pompen, inregelwerk in ketelhuis;
bereikbaarheid, planning (bijv. per stramien/stijg werken), en regionale loonkosten.
Maar bij gelijktijdige vervanging van de warmtewisselaars Ferroli door een model van 2026 kan de inregeling voor 100 % centraal gebeuren en vervallen de 2 eerste aandachtspunten. Hierdoor vallen de kosten 40 à 50 % lager uit.
Terugverdientijd (TVT)
Hogere besparing bij warmtenet en slecht huidig systeem: dichter bij 3 jaar;
Langere TVT bij goede bestaande inregeling of veel vloerverwarming: tot 5 jaar.
Subsidie en lening
Via de SVVE regeling (voor VvE's) wordt subsidie verstrekt voor het dynamisch waterzijdig inregelen
maar alleen in combinatie met één of meerdere energiebesparende isolatiemaatregelen en/of duurzame warmte-opties;
de subsidie bedraagt € 90,- per appartement.
De dynamisch waterzijdige inregeling kan verder ook nog worden gefinancierd door een lening bij het Nationaal Warmtefonds.
[Lees hier alles over sparen, lenen en subsidies]
Kanttekening
Onder voorwaarden is het is mogelijk om de vervanging van warmtewisselaars tegelijk met dynamisch waterzijdig inregelen te laten mee financieren via het Nationaal Warmtefonds. Daarvoor moet de vervanging wel als energiebesparende maatregel wordt erkend en als zodanig in de offerte worden vermeld.
In de praktijk betekent dit dat wanneer de vervanging van warmtewisselaars duidelijk bijdraagt aan het verbeteren van de warmteafgifte, energie-efficiëntie en comfort, en dit expliciet als onderdeel van de maatregel wordt omschreven in de offerte, het meegefinancierd kan worden. Dit moet wel vooraf duidelijk en specifiek worden aangevraagd en goedgekeurd door het Warmtefonds.
Verder lezen over Energie?
Heb je vragen, ideeën of wil je jouw ervaringen delen?
Mail ons via duurzaamkleiburg1@gmail.com. Samen bepalen we de weg naar een toekomstbestendig Kleiburg.
